21 juni 21 uur 21 …….en de Kunst

Voor mij is 21 juni een heel speciale datum. Hoezo? Ik probeerde een paar jaar geleden een complex en moeilijk probleem simpeler en daardoor begrijpelijker te maken. Het betrof ons omgaan met het Groninger aardgas. Dat gas is volgens geologen gevormd zo’n 310 miljoen jaar geleden in een periode van 30 miljoen jaar. Sinds de ontdekking ervan in de Groninger bodem in 1960 hebben we het nu in 2019 in een tijdsbestek van ongeveer 60 jaar nagenoeg opgesoupeerd.

Dus 310 miljoen jaar geleden ontstaan! In ons denken over getallen schrikken we niet meer van een miljoentje meer of minder. In het dagelijkse nieuws worden we zo dikwijls met miljoenen of zelfs met miljarden om de oren geslagen. Het zegt ons zo weinig. We hebben gauw een houding van “het zal wel”. Daarom is het soms nuttig voor onze bewustwording om het in perspectief te plaatsen.
Ik gebruikte daarvoor de metafoor van “een kalenderjaar”. Ik vergeleek de levenscyclus van onze aarde met een kalenderjaar. Dus: op 1 januari 0.00 uur ontstond de aarde en op 31 december om 24.00 uur sterft de aarde.
Onze planeet ontstond volgens wetenschappers 4,5 miljard jaar geleden. En volgens dezelfde wetenschappers zal de zon nog voor ongeveer 5 miljard jaar energie leveren voordat deze vervalt tot een “witte dwerg”. Dan zal er ook een einde komen aan leven op aarde. We zij dus nu, in 2019, op een totale levensduur van de aarde dus van 9,5 miljard jaar bijna halverwege.
Omzetting naar een kalenderjaar betekent omrekening van jaren naar seconden. Een kalenderjaar telt 365 dagen x 24 uur x 60 minuten x 60 seconden = 31.536.000 seconden.
Wanneer op dit moment 4,5 miljard van de 9,5 miljard jaar zijn verstreken, betekent dat omgerekend naar het kalenderjaar 4,5/9,5 x 31.536.000 = 14938105 seconden zijn verstreken. 14938105 seconden na het begin van een kalenderjaar brengt ons op het tijdstip waarop wij nu leven:
21 juni om 21.21 uur en 28 seconden. Reken maar na.
In dit model tellen seconden. Want één seconde stelt ongeveer 300 jaar voor! De leeftijd van 4 mensenlevens of van 12 generaties!
Zo is het gas 310 miljoen jaar geleden ontstaan op 10 en 11 juni. Dus slechts 10 a 11 dagen geleden. De periode van 50 miljoen jaar is op de jaarschaal 26 uur. Maar we hebben dat op 21 juni om 21:21 in slechts een ¼ seconde tijd geconsumeerd!
Plotseling komt onze geschiedenis in een ander licht te staan. Het blijkt dat deze zich voornamelijk afspeelt binnen een paar minuten, na 21 juni 21 uur:
Onze eerste voorouders (homo sapiens) verschenen pas 200.000 jaar geleden. Dus pas 11 minuten geleden op 21 juni om 21.10 uur. Onze “beschaving” dateert van 6000 a 4000 jaar vóór onze jaartelling (China, Midden-Oosten), dus rond een halve minuut geleden, om 21.21 uur.

Om in de 22e minuut van 21 juni 21 uur te komen zijn er nog 32 seconden te gaan. Dat wil zeggen nog bijna 10.000 jaar. Dus over 10 millennia, in de 31e eeuw! 384 generaties verder!
Hoe kan de wereld er dan uitzien?

De versimpeling was voor mij een eyeopener die ik wilde delen. Het maakt voor mij onze geschiedenis en toekomst concreter. Het maakt voor mij twee dingen duidelijk.
1. In de eerste plaats dat er nog vele generaties na ons kunnen komen. De mens verscheen pas 11 minuten geleden op het toneel. Maar welk soort mens woont hier nog over 11 minuten? Is dat een verbeterde vorm van homo sapiens of een heel ander ontwerp mens?

2. In de tweede plaats wordt duidelijk dat we met onze hulpbronnen weinig duurzaam omspringen. Het getuigt van een grote mate van lichtzinnigheid en egoïsme in het gebruik van onze grondstoffen. Het aardgas is slechts één voorbeeld van een grondstof die we binnen onze eigen generatie opgebruiken.

Dit is onze realiteit. Aan de ene kant is er heel veel tijd nog voor de mensen na ons. Aan de andere kant wordt op onverantwoorde manier de aarde uitgeput. Beangstigend om dit te zien gebeuren, naast allerlei andere problemen waarmee we moeten dealen, zoals bijvoorbeeld de overbevolking.
Welk perspectief blijft er nog voor de mensen van bijvoorbeeld 21 juni en 21 uur en 22 minuten? Dus over een periode van bijna 10000 jaar?

Duidelijk is dat onze focus moet veranderen en op de heel lange termijn moet komen te liggen.
Wat betekent dit voor de kunst? Ik vind dat de kunst ook een rol heeft bij het bewerkstelligen van de juiste cultuurverandering. Hoe kunnen we de “community art” die wij beogen hiervoor inzetten?

Maar 21 juni 21.21 uur blijft voor mij een gedenkwaardige minuut. Ik hoop ook voor anderen een eyeopener.

Sjouke Altena
11 juni 2019

 

Mijn overdenking van vanmorgen.

Vanochtend weer een mooie wandeling op de Zuiderpier. Ik was vroeg. Geen enkele andere wandelaar nog. Wel een aantal zeiljachten op weg naar de eilanden. Een de veerboot naar Vlieland.
Langs de dijk tussen de basaltblokken komen de zeekolen in bloei. Ze vallen op omdat het mooie planten zijn, met forse pastelgroenig gekleurde bladeren. Elk jaar lijkt het aantal zich uit te breiden.

Ze hebben elk hun eigen tempo. Enkele hebben al bloemen. Mogelijk omdat ze op een wat zonniger plek staan. Sommige zeekolen hebben een meer witte en andere een meer blauw-paarse kleur. Zouden er meerdere soorten bestaan? Net als bij de groenteboer, die je witte en rode kool kan leveren?
Wikipedia geraadpleegd. De latijnse naam luidt Crambe maritima. Maar wikipedia helpt mij niet verder bij soorten. Wel krijg ik de informatie dat de bloeitijd juni-juli is. Dan is april-mei wel heel vroeg. Weer een teken van de opwarming van de aarde? 

De kolen schijnen eetbaar te zijn. Ze zijn vast heel lekker, door de zilte smaak die ze zullen hebben. Maar omdat het om beschermde planten gaat mag je ze niet oogsten. Dus kun je ze ook niet eten. De vraag of de kleurverschillen ook verschil in smaak betekenen zullen we dus nooit kunnen beantwoorden.
We kunnen tegenwoordig heel veel soorten kweken. Zie de vele soorten sla of tomaten die de groenteboer verkoopt. En ook koolsoorten.
Dus zou je niet met enige moeite ook zeekool, met mogelijk varianten Chinese zeekool, boerenzeekool, enz kunnen kweken? Dat zal wel heel wat voeten in de aarde hebben denk ik. Mogelijk moeten de chinezen er mee instemmen? of nog erger: de boeren?
Zou dit een optie kunnen zijn voor ons Kunst Collectief? We zouden het zeker kunnen, maar we moeten dat toch maar niet doen. We hebben al sores genoeg. En het is meer biologie dan kunst denk ik en niet echt community art.
Binnenkort kunnen we mogelijk overigens wel apenkool maken langs de dijk.
Die kan dan in de Brievenbus voor Zeepost aan het eind van de pier. Dat is dan wel weer een soort community art.
We wachten dat met spanning af.

 

Sjouke Altena                                                                                                                            1 mei 2019